روزنامه گاردین: ایران سخت ترین سیلی را به اوباما زد (خبر ویژه)

محافل رسانه ای جهان ابتکار ایران در برگزاری نشست سه جانبه و صدور بیانیه تهران را «سیلی به گوش آمریکا» ارزیابی می کنند. آنها تفاوت توافق اخیر با پیشنهاد 6 ماه پیش وین را در این می دانند که ایران آن روز مجبور بود همه اورانیوم 5/3 درصد غنی شده را مبادله کند و به خارج بفرستد اما اکنون با توجه به حجم گسترده غنی سازی در ایران، نیمی از اورانیوم ها در ایران می ماند.
نیویورک تایمز روزنامه آمریکایی در این زمینه با اشاره به اینکه احتمالاً صدور قطعنامه جدید هم برای عوض کردن رفتار ایران بی فایده خواهد بود نوشت: توافق اخیر در تهران بیشتر شبیه توافق پاییز گذشته در وین است و ایران 1200 کیلوگرم اورانیوم غنی شده با غلظت 5/3 درصد را برای مبادله به ترکیه می فرستد. اما تفاوت های بزرگی هم وجود دارد. اکتبر (مهر) سال گذشته، 1200 کیلوگرم اورانیوم معادل 80 درصد ذخیره اورانیوم غنی شده ایران بود اما این رقم اکنون نصف اورانیوم غنی شده در ایران است. همچنین هدف اولیه به گونه ای حساب شده، تأخیر انداختن پیشروی اتمی ایران بود اما قرارداد فعلی، سوخت اتمی بیش از حدی را در ایران باقی می گذارد و غنی سازی با درصد بالاتر را متوقف نمی کند. همچنین به تهران این امکان را می دهد سوخت انبار شده در ترکیه را هر وقت اراده کرد، بازگرداند و تعهدی هم به مذاکره ندارد.
روزنامه صهیونیستی یدیعوت آحرونوت هم به قلم یک تحلیلگر امور اطلاعاتی و راهبردی خود (الکس فیشمن) نوشت: اقدام ایران در صدور بیانیه هسته ای اخیر بسیار هوشمندانه و به مثابه سیلی سخت به گونه آمریکایی های کودن بود. ایرانی ها کاری کردند که رئیس جمهور برزیل از ایالات متحده یک مضحکه ساخت. او گامی را برداشت که در کانون سیاست خارجی آمریکا قرار دارد، بدون آنکه با آمریکایی ها در این رابطه مشورت کرده یا حتی ایالات متحده را در جریان آن قرار دهد. داسیلوا نتیجه ای را محقق ساخت که هیچ ارتباطی با منافع آمریکایی ندارد، زیرا واشنگتن اکنون باید توضیح دهد به چه دلیل باید به سوی تحریم ها برود در حالی که «لولا» توافقنامه ای را به جهانیان هدیه داد. اگر دولت اوباما تا به امروز موفق به ایجاد ائتلافی برای اعمال تحریم های خفیف علیه ایران شده بود اما از این پس باید سختی های زیادی را برای حفظ آن تحمل کند.
گاردین روزنامه معروف انگلیسی هم در تحلیلی مشابه، ابتکار ایران را «سیلی به آمریکا و قدرت های هم پیمان» توصیف کرد و نوشت: اوباما از ایران سیلی خورد. اقدام ایران یعنی اینکه در این دنیای چند قطبی، کاری را که اوباما نتوانست انجام دهد، حالا ترکیه و برزیل انجام می دهند. حتی ژاپن هم متعهد شده راه حلی برای برنامه اتمی ایران پیدا کند. از لحاظ سیاسی پیشنهاد ایران و بیانیه تهران برای شکستن توافق بوجود آمده بر سر قطعنامه آمریکا در شورای امنیت ارائه شده است. اما از لحاظ فنی، توافقنامه ای که ایران بدان گردن نهاده تقریباً شبیه به همان است که در ماه اکتبر رد کرده بود با این تفاوت که زمانی که این پیشنهاد داده شد، 1200 کیلوگرم اورانیوم نیمه غنی سازی شده، بخش اعظم اورانیومی بود که ایران داشت. اما امروز این مقدار از نصف هم کمتر است. به عبارت دیگر، ذخیره اورانیوم ایران حتی اگر معامله با ترکیه هم انجام شود، سر جای خود می ماند.
روزنامه فرانسوی لیبراسیون نیز در این باره تأکید کرد: رقم فعلی اورانیوم غنی شده ایران همان میزان ماه اکتبر گذشته نیست. برونو ترتره یک کارشناس اتمی متخصص پرونده ایران می گوید ماه اکتبر گذشته که 1+5 خواستار انتقال هزار و دویست کیلوگرم اورانیوم غنی شده ایران به خارج بود، ایران تنها 1300 کیلوگرم اورانیوم در اختیار داشت، ولی از آن زمان تاکنون ایران به غنی سازی ادامه داده و اکنون حداقل 2400 کیلوگرم اورانیوم غنی شده ذخیره کرده است. اکنون در واقع غرب در همان تله ای گیر کرده است که خود در ماه اکتبر گذشته پهن کرده بود، یعنی در آن زمان غرب خواسته بود که ایران اورانیوم غنی شده خود را به خارج انتقال دهد، و اکنون ایران می گوید حاضر است آن پیشنهاد را بپذیرد.